Inzage in adoptiedossier: Waar heb je recht op? 

Een adoptiedossier kan voor geadopteerden van grote betekenis zijn. Het bevat belangrijke documenten en vormt een deel van de geschiedenis van een geadopteerde. In een adoptiedossier is niet alleen informatie over de juridische aspecten van de adoptie vastgelegd, maar ook informatie over de afkomst van een geadopteerde en informatie over de adoptieouders. Het is daarom waardevol om toegang te hebben tot alle informatie uit het dossier, maar dit is vanwege het inzagerecht en privacyregels niet altijd mogelijk.  

Als een geadopteerde zijn of haar adoptiedossier wil zien, moet er rekening gehouden worden met privacyregels. Dit heet het ‘inzagerecht’ volgens de Algemene Verordening Gegevensbescherming, oftewel de AVG. Een geadopteerde heeft het recht om eigen persoonlijke gegevens te bekijken, maar niet de gegevens van andere personen die in het dossier genoemd worden. Dat kan alleen als die personen daar duidelijk toestemming voor geven. Bijvoorbeeld de informatie over adoptieouders die is verkregen uit verplichte onderzoeken; deze mag niet zomaar worden gedeeld zonder hun goedkeuring. 
 
In de praktijk betekent dit dat als de adoptieouders geen toestemming geven, sommige informatie uit het adoptiedossier niet gedeeld wordt. Hierdoor krijgt een geadopteerde minder gegevens dan dat er eigenlijk beschikbaar zijn. Hierdoor blijven geadopteerde met vragen zitten over hun adoptie en afstamming. De signalen die we hier bij INEA over ontvangen geven aan dat dit als hinderlijk en vervelend ervaren kan worden.  

Het recht om te weten van wie je afstamt  

De persoonsgegevens van adoptieouders kunnen niet alleen als privacygevoelige informatie worden gezien, maar ook als afstammingsgegevens: gegevens over je ouders en informatie over waar je vanaf stamt. Dit soort informatie valt onder artikel 7 van het Verdrag van de Rechten van het Kind en onder artikel 8 van het Verdrag van de Rechten van de Mens. Deze regels zeggen dat de overheid het recht op identiteit van elk kind en mens moet respecteren. Het betekent ook dat elk persoon het recht heeft om te weten waar ze vandaan komen en wie hun ouders zijn. Ouders spelen namelijk een belangrijke rol in je afkomst. In deze verdragen wordt niet specifiek gezegd wat onder de definitie ‘ouders’ valt. Het kan daardoor ook betekenen dat ‘juridische ouders’ ook onder deze definitie valt. Onder deze juridische definitie vallen ook adoptieouders. 
 
De regels in het Verdrag van de Rechten van het Kind en het Verdrag van de Rechten van de Mens zijn internationale regels, waaraan de Nederlandse overheid zich moet houden. Deze regels hebben betrekking op de rechten en belangen van kinderen en mensen. Nederland heeft zich verbonden om deze rechten te respecteren en te waarborgen.  

Als het begrip ouder in deze context wordt verruimd en hier ook ‘juridische ouders’ onder vallen, valt er ook meer informatie onder afstammingsinformatie. Het adoptiedossier, met informatie over de adoptieouders, wordt gezien als informatie over je afkomst. Volgens het inzagerecht zou een geadopteerde volledig toegang moeten kunnen krijgen tot deze gegevens. Dit kan als gevolg hebben dat het niet nodig is om toestemming te vragen aan de adoptieouders.  

Een ander belangrijk verdrag is het Haags Adoptieverdrag. Het belangrijkste uitgangspunt van het Haags Adoptieverdrag is dat het belang van het kind altijd voorop moet staan. In de meeste gevallen zou het in het belang van het kind zijn om te weten van wie het afstamt.  
 

Redactie

Thema

Dossiers

Doelgroep

Geadopteerden

Op de hoogte blijven?

Schrijf je dan in op onze nieuwsbrief!

Inschrijven

Gerelateerde artikelen